Prawo rzymskie

U podstaw prawa prywatnego

1 opinia

Format:

epub, mobi, ibuk

DODAJ DO ABONAMENTU

WYBIERZ RODZAJ DOSTĘPU

49,70  71,00

Format: epub, mobi

 

Dostęp online przez myIBUK

WYBIERZ DŁUGOŚĆ DOSTĘPU

6,15

Wypożycz na 24h i opłać sms-em

49,7071,00

cena zawiera podatek VAT

ZAPŁAĆ SMS-EM

TA KSIĄŻKA JEST W ABONAMENCIE

Już od 19,90 zł miesięcznie za 5 ebooków!

WYBIERZ SWÓJ ABONAMENT

Znany i ceniony, a także nowoczesny i przystępny podręcznik akademicki do prawa rzymskiego, podstawowa lektura dla studentów prawa, europeistyki, historii, kulturoznawstwa, administracji i dla aplikantów prawniczych oraz wszystkich osób interesujących się dziejami starożytnego Rzymu.
Prawo rzymskie jest fundamentem naszej kultury prawnej, bez jego zrozumienia nie jest możliwe funkcjonowanie w dzisiejszym systemie prawnym, a więc i w naszej rzeczywistości. Autorzy ukazują je w kontekście rozwoju europejskiego prawa prywatnego. Omawiają m.in. wartości i zasady prawa prywatnego na przykładzie unormowań rzymskich oraz tradycji romanistycznej od średniowiecza po współczesność, metodę jurystów rzymskich jako podstawę zrozumienia nowoczesnego dyskursu prawniczego, instytucje i modele dogmatyczne czerpiące inspiracje z prawa rzymskiego. Najważniejszym wyróżnikiem tego podręcznika jest przesunięcie punktu ciężkości z uczenia prawa rzymskiego jako elementu historii antycznej ku spojrzeniu na nie jako na doświadczenie dyskusji o problemach prawa prywatnego – dyskusji toczonej w czasach antycznych, a następnie, w oparciu o rzymskie teksty prawne, od późnego średniowiecza po kodyfikacje cywilne. W edukacji prawniczej nie chodzi bowiem tylko o przekazanie pewnej wiedzy, ale przede wszystkim o rozwijanie kompetencji niezbędnych do udziału w dyskusji o ważnych problemach prawa. To jeden z najistotniejszych czynników pozwalających na wykształcenie dobrego prawnika.
Nowa wersja zawiera aktualizacje odniesień do czasów współczesnych, np. zmienionego w ostatnich latach prawa francuskiego, jest też uzupełniona o zagadnienia, które autorzy – po latach pracy ze studentami – postanowili opisać w bardziej przystępny sposób. Dodatkowo podręcznik wzbogacony został o materiały dydaktyczne dla studentów, m.in. pytania kontrolne pomocne w nauce przed egzaminem, a także polski indeks rzeczowy.


Liczba stron720
WydawcaWydawnictwo Naukowe PWN
ISBN-13978-83-01-20050-3
Numer wydania1
Język publikacjipolski
Informacja o sprzedawcyRavelo Sp. z o.o.

Ciekawe propozycje

Spis treści

  Do Czytelnika (Marian Kallas)    19
  Przedmowa do wydania trzeciego (Wojciech Dajczak, Tomasz Giaro, Franciszek Longchamps de Bérier)    21
  Przedmowa do wydania drugiego (Wojciech Dajczak, Tomasz Giaro, Franciszek Longchamps de Bérier)    25
  Przedmowa do wydania pierwszego (Wojciech Dajczak, Tomasz Giaro, Franciszek Longchamps de Bérier)    29
  Wykaz skrótów    35
  Rozdział 1. Historia i tradycja prawa rzymskiego (Tomasz Giaro)    43
    1.1. Wiadomości wstępne    43
      1.1.1. Unikalność prawa rzymskiego na tle innych porządków prawnych    43
      1.1.2. Rzymskie pojęcia i podziały prawa    45
      1.1.3. Elementy trwałe rzymskiego ustroju i systemu źródeł prawa    47
      1.1.4. Szczególna rola perspektywy procesowej    48
      1.1.5. Jurysprudencja jako źródło prawa    49
    1.2. Wczesna republika patrycjuszowska (do 367 przed Chr.)    50
      1.2.1. Gospodarka i ustrój    50
        1.2.1.1. Magistratura    52
        1.2.1.2. Komicja    52
        1.2.1.3. Senat    54
      1.2.2. Źródła dawnego prawa rzymskiego (ius civile)    54
    1.3. Późna republika pod hegemonią nobilitas (367–27 przed Chr.)    56
      1.3.1. Od miasta-państwa do państwa terytorialnego    56
        1.3.1.1. Zarząd Italii    57
        1.3.1.2. Prowincje    58
      1.3.2. Rozwarstwienie społeczne    59
      1.3.3. Rewolucja rzymska i upadek republiki    60
      1.3.4. Źródła prawa, zwłaszcza prawo pretorskie (ius honorarium)    61
      1.3.5. Ius civile, ius gentium, ius naturale    62
      1.3.6. Jurysprudencja późnorepublikańska    64
    1.4. Wczesne cesarstwo (pryncypat 27 przed Chr.–284 po Chr.)    66
      1.4.1. Instytucjonalizacja pryncypatu    66
      1.4.2. Kompromis między republiką a jedynowładztwem    67
        1.4.2.1. Atrofia instytucji republikańskich    67
        1.4.2.2. Powstanie administracji państwowej    68
      1.4.3. Gospodarka, społeczeństwo i administracja    69
      1.4.4. Zmiany w wymiarze sprawiedliwości    70
      1.4.5. Źródła prawa okresu pryncypatu    71
    1.5. Jurysprudencja klasyczna    72
      1.5.1. Samodefinicje jurysprudencji rzymskiej    72
      1.5.2. Interpretacja prawnicza jako źródło prawa    74
      1.5.3. Postępująca biurokratyzacja jurysprudencji    75
      1.5.4. Niechęć do systematyki; metoda kazuistyczna    76
      1.5.5. Gatunki i dzieła rzymskiej literatury prawniczej    78
      1.5.6. Problem normatywności miękkiej    79
    1.6. Późne cesarstwo (dominat 284–565)    80
      1.6.1. Rys historyczny. Wschód i Zachód cesarstwa    80
      1.6.2. Historia społeczno-gospodarcza    83
      1.6.3. Absolutyzm cesarski i postępy biurokratyzacji    84
      1.6.4. Zachodniorzymski wulgaryzm i wschodni klasycyzm    85
      1.6.5. Kompilacje prawa od Dioklecjana do Teodozjusza II    89
    1.7. Ustawodawstwo justyniańskie (528–565) i jego dzieje    90
      1.7.1. Kompilacja Justyniana (528–534) i jej cele polityczne    90
      1.7.2. Części składowe kompilacji i Nowele (535–565)     92
      1.7.3. Dalszy rozwój prawa bizantyńskiego    95
      1.7.4. Recepcja prawa rzymsko-bizantyńskiego w Europie Wschodniej    96
    1.8. Drugie życie prawa rzymskiego na zachodzie Europy     97
      1.8.1. Od kompilacji justyniańskiej do odkrycia Digestów    97
      1.8.2. Obszary i etapy recepcji na zachodzie Europy    98
        1.8.2.1. Mos italicus    98
          1.8.2.1.1. Glosatorzy    98
          1.8.2.1.2. Konsyliatorzy    100
          1.8.2.1.3. Osiągnięcia dogmatyczne legistyki    100
        1.8.2.2. Kanonistyka    101
          1.8.2.2.1. Utrumque ius    101
          1.8.2.2.2. Osiągnięcia dogmatyczne kanonistyki    103
        1.8.2.3. Recepcja praktyczna prawa rzymskiego    104
        1.8.2.4. Humanizm prawniczy i nowy podział Europy    105
        1.8.2.5. Holenderska „jurysprudencja elegancka” i systemy mieszane    106
        1.8.2.6. Tendencja systematyczna prawa natury    108
        1.8.2.7. Usus modernus Pandectarum    110
        1.8.2.8. Kodyfikacje prawa natury    112
      1.8.3. Szkoła Historyczna, pandektystyka i niemiecki kodeks cywilny    116
        1.8.3.1. Szkoła Historyczna    116
        1.8.3.2. Pandektystyka    117
        1.8.3.3. Niemiecki kodeks cywilny    119
      1.8.4. Prawo rzymskie w Europie Środkowo-Wschodniej    121
      1.8.5. Obecna sytuacja tradycji romanistycznej    122
      1.8.6. Wzmianka o wpływie rzymskiego prawa publicznego    123
  Po przeczytaniu    125
  Rozdział 2. Kształtowanie i ochrona praw prywatnych    127
    2.1. Kształtowanie praw prywatnych – czynności prawne (Tomasz Giaro)    127
      2.1.1. Zdarzenia a czynności prawne    127
        2.1.1.1. Rodzaje czynności prawnych    128
        2.1.1.2. Elementy treściowe czynności prawnej    132
          2.1.1.2.1. Warunek    133
          2.1.1.2.2. Dalsze klauzule dodatkowe    135
      2.1.2. Wykładnia czynności prawnych    136
      2.1.3. Wady czynności prawnych    139
        2.1.3.1. Zamierzona rozbieżność między wolą a oświadczeniem    140
        2.1.3.2. Niezamierzona rozbieżność między wolą a oświadczeniem    140
      2.1.4. Skutki czynności prawnych    143
        2.1.4.1. Nieważność czynności prawnych    143
        2.1.4.2. Ratowanie czynności nieważnych    145
      2.1.5. Zastępstwo    146
        2.1.5.1. Rozróżnienia pojęciowe    146
        2.1.5.2. Wykluczenie zastępstwa bezpośredniego    147
        2.1.5.3. Skargi o charakterze dodatkowym    148
        2.1.5.4. Rozwój zastępstwa bezpośredniego     151
    2.2. Ochrona praw prywatnych (Franciszek Longchamps de Bérier)    152
      2.2.1. Pozaprocesowa ochrona praw prywatnych    153
        2.2.1.1. Pomoc własna    153
        2.2.1.2. Ugoda    155
        2.2.1.3. Kompromis    156
        2.2.1.4. Pretorska ochrona pozaprocesowa    156
        2.2.1.5. Sądownictwo biskupie    159
      2.2.2. Proces    159
        2.2.2.1. Actio – powództwo i roszczenie    159
        2.2.2.2. Trzy historyczne etapy rozwoju procesu rzymskiego    162
        2.2.2.3. Podmioty w procesie    163
        2.2.2.4. Zasady procesowe    168
        2.2.2.5. Actiones i proces     175
        2.2.2.6. Przebieg postępowania    183
        2.2.2.7. Egzekucja    186
        2.2.2.8. Innowacje procesu kognicyjnego    187
  Po przeczytaniu    189
  Rozdział 3. Osoby i rodzina    191
    3.1. Osoby (Tomasz Giaro)    191
      3.1.1. Uwagi wstępne na temat systematyki    191
      3.1.2. Status człowieka a jego podmiotowość prawna    192
        3.1.2.1. Podmiotowość i prawo podmiotowe    193
        3.1.2.2. Zdolność prawna    195
          3.1.2.2.1. Początek i koniec zdolności prawnej    196
          3.1.2.2.2. Wolność i niewola    196
          3.1.2.2.3. Sposoby powstania i ustania niewoli    198
          3.1.2.2.4. Wyzwolenia    199
          3.1.2.2.5. Położenie prawne wyzwoleńca    202
          3.1.2.2.6. Obywatelstwo    203
          3.1.2.2.7. Pozycja w rodzinie    204
      3.1.3. Zdolność do czynności prawnych    205
        3.1.3.1. Ograniczenia ze względu na wiek    205
        3.1.3.2. Ograniczenia ze względu na płeć    207
        3.1.3.3. Dalsze ograniczenia    208
      3.1.4. Osoby prawne    209
        3.1.4.1. Uwaga wstępna    209
        3.1.4.2. Związki osób (korporacje)    209
        3.1.4.3. Masy majątkowe (fundacje)    211
    3.2. Prawo rodzinne (Franciszek Longchamps de Bérier)    213
      3.2.1. Władza ojcowska     213
        3.2.1.1. Treść i wykonywanie władzy ojcowskiej    213
          3.2.1.1.1. Władza ojcowska w rodzinie agnacyjnej    213
          3.2.1.1.2. Uprawnienia ojca rodziny    214
          3.2.1.1.3. Ewolucja władzy ojcowskiej    215
        3.2.1.2. Zdolność majątkowa    217
        3.2.1.3. Wejście pod władzę ojcowską    219
          3.2.1.3.1. Urodzenie w małżeństwie    219
          3.2.1.3.2. Adopcja    220
          3.2.1.3.3. Legitymacja    225
        3.2.1.4. Zgaśnięcie władzy ojcowskiej    226
          3.2.1.4.1. Przyczyny    226
          3.2.1.4.2. Emancypacja    226
      3.2.2. Małżeństwo    227
        3.2.2.1. Prawne znaczenie małżeństwa    227
          3.2.2.1.1. Przesłanki    228
          3.2.2.1.2. Koncepcja małżeństwa    231
        3.2.2.2. Zaręczyny    233
        3.2.2.3. Manus nad żoną    234
          3.2.2.3.1. Sposoby wejścia pod manus    234
          3.2.2.3.2. Skutki prawne wejścia pod manus    234
        3.2.2.4. Posag    235
          3.2.2.4.1. Obowiązek ustanowienia posagu    235
          3.2.2.4.2. Obowiązek zwrotu posagu    236
          3.2.2.4.3. Sytuacja prawna dóbr posagowych    237
          3.2.2.4.4. Darowizny w związku z małżeństwem    237
        3.2.2.5. Rozwód    237
          3.2.2.5.1. Powody rozwodu    237
          3.2.2.5.2. Przeprowadzenie rozwodu    239
          3.2.2.5.3. Prawne znaczenie rozwodu    239
        3.2.2.6. Konkubinat    240
        3.2.2.7. Ustawodawstwo małżeńskie Augusta    241
      3.2.3. Piecza prawna    242
        3.2.3.1. Opieka a kuratela    242
        3.2.3.2. Opieka    243
          3.2.3.2.1. Powołanie opiekuna    243
          3.2.3.2.2. Opieka nad kobietami    245
          3.2.3.2.3. Opieka nad niedojrzałymi    245
          3.2.3.2.4. Odpowiedzialność opiekuna    246
        3.2.3.3. Kuratela    248
          3.2.3.3.1. Odpowiedzialność kuratora    248
          3.2.3.3.2. Kuratela marnotrawców oraz furiosi    248
          3.2.3.3.3. Typy kurateli    250
  Po przeczytaniu    251
  Rozdział 4. Spadki (Franciszek Longchamps de Bérier)    253
    4.1. Zagadnienia ogólne    253
      4.1.1. Prawo spadkowe a inne gałęzie prawa prywatnego    253
      4.1.2. Środki ochrony w prawie spadkowym    255
        4.1.2.1. Hereditatis petitio    255
        4.1.2.2. Interdykt quorum bonorum    259
        4.1.2.3. Ochrona w cognitiones extra ordinem    261
      4.1.3. Wartości i zasady prawa spadkowego    262
        4.1.3.1. Wartości prawa spadkowego    263
        4.1.3.2. Nemo pro parte testatus, pro parte intestatus decedere potest    264
        4.1.3.3. Swoboda testowania    266
        4.1.3.4. Solidarność rodzinna    271
        4.1.3.5. Szacunek dla woli zmarłego    278
        4.1.3.6. Semel heres semper heres    280
        4.1.3.7. Nasciturus pro iam nato habetur, quotiens de commodis eius agitur    282
        4.1.3.8. Reguły w prawie spadkowym    284
      4.1.4. Podmioty uczestniczące w dziedziczeniu    285
        4.1.4.1. Testamenti factio activa    285
        4.1.4.2. Testamenti factio passiva    287
        4.1.4.3. Capacitas    288
        4.1.4.4. Indignitas    289
    4.2. Dziedziczenie beztestamentowe    290
      4.2.1. Porządek dziedziczenia w prawie cywilnym    291
      4.2.2. Porządek dziedziczenia w prawie pretorskim    295
      4.2.3. Porządek dziedziczenia w Nowelach justyniańskich    300
    4.3. Dziedziczenie testamentowe    305
      4.3.1. Forma zewnętrzna testamentu    306
        4.3.1.1. Prawo archaiczne – testamenty calatis comitiis oraz in procinctu    306
        4.3.1.2. Mancypacja ze skutkami na wypadek śmierci    306
        4.3.1.3. Testament mancypacyjny    307
        4.3.1.4. Testament pretorski    310
        4.3.1.5. Testamenty prawa poklasycznego    312
        4.3.1.6. Formy szczególne    316
        4.3.1.7. Testament żołnierski    317
      4.3.2. Treść testamentu    319
        4.3.2.1. Ustanowienie dziedzica    319
        4.3.2.2. Substytucje    324
        4.3.2.3. Wydziedziczenie    329
        4.3.2.4. Legaty    330
        4.3.2.5. Fideikomisy    335
        4.3.2.6. Wyzwolenia testamentowe    339
        4.3.2.7. Ustanowienie opiekuna    340
        4.3.2.8. Polecenia    341
        4.3.2.9. Klauzula kodycylarna i kodycyle    342
      4.3.3. Darowizny na wypadek śmierci    345
      4.3.4. Interpretacja testamentu    348
        4.3.4.1. Wola testatora a forma i treść testamentu    348
        4.3.4.2. Favor testamenti    350
    4.4. Po śmierci spadkodawcy    358
      4.4.1. Dziedziczenie przeciwtestamentowe    358
      4.4.2. Ostateczne ukształtowanie powołania do spadku    363
        4.4.2.1. Krąg podmiotowy    363
        4.4.2.2. Śmierć spadkodawcy a nabycie spadku    365
        4.4.2.3. Transmisja    366
        4.4.2.4. Przyrost    367
      4.4.3. Nabycie spadku     369
        4.4.3.1. Nabycie spadku z mocy prawa    369
        4.4.3.2. Sposoby przyjęcia spadku    371
      4.4.4. Kwestie wpływające na decyzję o spadku    373
        4.4.4.1. Zasiedzenie spadku    373
        4.4.4.2. Przyjęcie spadku a odpowiedzialność za długi spadkowe    374
        4.4.4.3. Dobrodziejstwo inwentarza    376
        4.4.4.4. Ochrona wierzycieli spadkowych    378
        4.4.4.5. Podatek od spadków    379
  Po przeczytaniu    381
  Rozdział 5. Posiadanie i prawa rzeczowe (Tomasz Giaro)    385
    5.1. Zagadnienia wstępne    385
      5.1.1. Prawnie uznane formy władania rzeczą    385
        5.1.1.1. Posiadanie – własność – prawa na rzeczy cudzej    385
        5.1.1.2. Actio in rem    387
      5.1.2. Podziały rzeczy    388
      5.1.3. Ius in re    391
    5.2. Posiadanie    392
      5.2.1. Pojęcie, elementy i rodzaje posiadania    392
      5.2.2. Nabycie i utrata posiadania    394
        5.2.2.1. Nabycie posiadania    394
        5.2.2.2. Utrata posiadania    396
      5.2.3. Ochrona posiadania    396
        5.2.3.1. Zakres podmiotowy ochrony    397
        5.2.3.2. Podziały interdyktów    399
        5.2.3.3. Interdykty służące do odzyskania posiadania    399
        5.2.3.4. Interdykty służące do utrzymania posiadania    401
        5.2.3.5. Dalszy rozwój    402
      5.2.4. Posiadanie praw (possessio iuris)    404
    5.3. Własność    405
      5.3.1. Pojęcie własności    405
      5.3.2. Dalszy rozwój form władania rzeczą    407
      5.3.3. Granice własności. Współwłasność    409
        5.3.3.1. Zakres uprawnień właściciela    409
        5.3.3.2. Współwłasność    412
      5.3.4. Nabycie i utrata własności    414
        5.3.4.1. Nabycie pochodne    414
        5.3.4.2. Zasiedzenie    420
        5.3.4.3. Nabycie pierwotne    424
      5.3.5. Ochrona własności    428
        5.3.5.1. Skarga wydobywcza    429
        5.3.5.2. Skarga negatoryjna    433
        5.3.5.3. Ochrona własności bonitarnej    433
    5.4. Prawa na rzeczy cudzej    435
      5.4.1. Uwaga wstępna    435
      5.4.2. Służebności gruntowe    436
        5.4.2.1. Służebności wiejskie    436
        5.4.2.2. Służebności miejskie    437
        5.4.2.3. Powstanie i wygaśnięcie    438
        5.4.2.4. Ochrona służebności    439
      5.4.3. Służebności osobiste    440
        5.4.3.1. Użytkowanie    441
        5.4.3.2. Dalsze służebności osobiste    444
        5.4.3.3. Zasady ustanawiania i wykonywania służebności    444
      5.4.4. Dziedziczne prawa czynszowe    447
        5.4.4.1. Emfiteuza    447
        5.4.4.2. Superficies    447
        5.4.4.3. Dalszy rozwój emfiteuzy i superficies    448
      5.4.5. Zastaw    448
        5.4.5.1. Rozwój historyczny zastawu    450
        5.4.5.2. Akcesoryjność zastawu    451
        5.4.5.3. Realizacja zastawu    454
        5.4.5.4. Mankamenty zastawu rzymskiego    456
        5.4.5.5. Dalszy rozwój prawa zastawu    458
  Po przeczytaniu    460
  Rozdział 6. Zobowiązania (Wojciech Dajczak)    463
    6.1. Pojęcie zobowiązania (obligatio)    463
    6.2. Źródła powstawania zobowiązań    464
    6.3. Od nominalizmu kontraktowego ku zasadzie swobody umów    466
    6.4. Zobowiązanie naturalne    469
    6.5. Nominalizm deliktowy a poszerzanie zakresu odpowiedzialności z tytułu czynów niedozwolonych    470
    6.6. Wielość podmiotów w stosunku obligacyjnym    473
    6.7. Zmiana wierzyciela i dłużnika    474
    6.8. Umorzenie zobowiązania    476
      6.8.1. Umorzenie zobowiązania w następstwie prawidłowego spełnienia świadczenia    477
      6.8.2. Gatunkowe i indywidualne określenie przedmiotu świadczenia    481
      6.8.3. Zobowiązania dopuszczające wybór między różnymi postaciami świadczenia    482
      6.8.4. Umorzenie zobowiązania przez inne świadczenie (datio in solutum)    483
      6.8.5. Umorzenie zobowiązania niepowiązane z żadnym świadczeniem    485
        6.8.5.1. Zwolnienie z długu    485
        6.8.5.2. Potrącenie (compensatio)    485
        6.8.5.3. Odnowienie (novatio)    487
    6.9. Zwłoka wierzyciela i dłużnika    488
      6.9.1. Zwłoka dłużnika (mora debitoris)    488
      6.9.2. Zwłoka wierzyciela (mora creditoris)    490
    6.10. Skutki niewykonania lub nieprawidłowego wykonania zobowiązania    491
    6.11. Odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę    492
      6.11.1. Przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu czynu niedozwolonego na przykładzie lex Aquilia    493
        6.11.1.1. Odpowiedzialność według pierwotnego tekstu ustawy    493
        6.11.1.2. Odpowiedzialność akwiliańska według interpretacji jurystów rzymskich    493
      6.11.2. Przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu niewykonania umowy na przykładzie kontraktów ocenianych według dobrej wiary (bonae fidei)    495
      6.11.3. Przesłanki odpowiedzialności obiektywnej (na zasadzie ryzyka). Przykłady odpowiedzialności za zwierzęta, quasi-delikty    497
        6.11.3.1. Szkody wyrządzone przez zwierzęta    498
        6.11.3.2. Quasi-delikty    499
        6.11.3.3. Szczególna odpowiedzialność przewoźników, oberżystów i prowadzących gospody    500
      6.11.4. Siła wyższa (vis maior) jako okoliczność wyłączająca odpowiedzialność dłużnika     502
      6.11.5. Szkoda (damnum) i odszkodowanie    503
      6.11.6. Kary pieniężne w zobowiązaniach deliktowych    504
      6.11.7. Kary umowne (stipulatio poenae)    505
      6.11.8. Infamia dłużnika    507
    6.12. Zobowiązania umowne    507
      6.12.1. Prawo rzymskie a ogólna teoria umów    507
      6.12.2. Zawarcie umowy    508
      6.12.3. Zadatek (arrha)    510
      6.12.4. Causa umowy    511
      6.12.5. Nieuczciwe postępowanie przy zawieraniu umowy    512
        6.12.5.1. Wykorzystanie podstępu w celu zawarcia umowy    513
        6.12.5.2. Wykorzystanie przymusowego położenia w celu zawarcia umowy    514
        6.12.5.3. Problem odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną w ramach czynności prowadzonych w celu zawarcia umowy    515
      6.12.6. Treść zobowiązania umownego    517
      6.12.7. Szczególne zasady interpretacji umów    517
        6.12.7.1. Arbitralne usuwanie niejasności treści umowy    517
        6.12.7.2. Rozbieżność między literalnym brzmieniem umowy a rzeczywistym zamiarem stron    518
      6.12.8. Problem ekwiwalentności świadczeń w zobowiązaniu wzajemnym (synalagmatycznym)    520
      6.12.9. Niemożliwość świadczenia    522
      6.12.10. Wierność danemu przyrzeczeniu a istotna zmiana okoliczności    523
      6.12.11. Zobowiązanie umowne na rzecz osoby trzeciej    524
      6.12.12. Klauzule dobrej wiary (bona fides) i dobrych obyczajów (boni mores)    525
        6.12.12.1. Klauzula dobrych obyczajów (boni mores) jako granica ważności zobowiązania umownego    525
        6.12.12.2. Klauzula dobrej wiary (bona fides) a rozwój prawa zobowiązań umownych    527
      6.12.13. Stipulatio jako zobowiązanie umowne    529
        6.12.13.1. Forma stipulatio    529
        6.12.13.2. Problem kauzalności stypulacji    530
      6.12.14. Systematyka rzymskich zobowiązań umownych    531
    6.13. Kontrakty służące do zbywania i nabywania dóbr    532
      6.13.1. Typy czynności uzasadniających zbywanie i nabywanie dóbr    532
        6.13.1.1. Rozróżnienie czynności odpłatnych i nieodpłatnych    532
        6.13.1.2. Sposób określenia ceny – rozgraniczenie między sprzedażą a zamianą    533
        6.13.1.3. Emptio venditio jako podstawowy typ kontraktu służącego nabywaniu dóbr majątkowych    533
          6.13.1.3.1. Łatwość zawarcia kontraktu emptio venditio    533
          6.13.1.3.2. Szeroki zakres przedmiotowy sprzedaży    534
          6.13.1.3.3. Umowne prawo odstąpienia od kontraktu emptio venditio    535
        6.13.1.4. Szczególne zasady odpowiedzialności stron w kontrakcie emptio venditio    536
          6.13.1.4.1. Problem ryzyka utraty rzeczy w okresie między zawarciem a wykonaniem zobowiązania    536
          6.13.1.4.2. Sprzedaż rzeczy objętej prawem rzeczowym osoby trzeciej    537
          6.13.1.4.3. Sprzedaż rzeczy niemającej oczekiwanych przez kupującego właściwości    538
            6.13.1.4.3.1. Rozwiązania edylów kurulnych    539
            6.13.1.4.3.2. Odpowiedzialność za wady fizyczne wyprowadzona z klauzuli ex fide bona w skardze kupującego    539
            6.13.1.4.3.3. Relacja skarg wprowadzonych przez edylów kurulnych i actio empti    540
      6.13.2. Nieodpłatne nabycie dóbr majątkowych (donatio)    541
        6.13.2.1. Natura prawna darowizny    541
        6.13.2.2. Granice swobody dokonywania darowizn    542
    6.14. Kontrakty służące do korzystania z cudzego kapitału lub cudzych dóbr    543
      6.14.1. Typy kontraktów pozwalających na korzystanie z cudzego kapitału lub cudzych dóbr    543
      6.14.2. Ryzyko uszkodzenia lub utraty przekazanej rzeczy    544
      6.14.3. Problem „realności” pożyczki    546
      6.14.4. Kwestia faktycznej odpłatności pożyczki    547
      6.14.5. Korzystanie z cudzej rzeczy a wielość funkcji gospodarczych kontraktu locatio conductio    547
        6.14.5.1. Odpowiedzialność za wady przekazanej rzeczy    548
        6.14.5.2. Problem wpływu zdarzeń losowych na wysokość czynszu (obniżenie czynszu – remissio mercedis)    549
        6.14.5.3. Stabilność pozycji najemcy lub dzierżawcy    550
          6.14.5.3.1. Bezprawne objęcie w posiadanie przedmiotu najmu przez osobę trzecią    550
          6.14.5.3.2. Swoboda rozwiązania kontraktu    551
          6.14.5.3.3. Zbycie przedmiotu kontraktu locatio conductio w czasie jego trwania    551
        6.14.5.4. Dysponowanie przedmiotem kontraktu przez najemcę lub dzierżawcę    553
    6.15. Kontrakty służące do korzystania z cudzych usług    554
      6.15.1. Typy kontraktów pozwalających na korzystanie z cudzych usług    554
      6.15.2. Problem nieodpłatności zlecenia i przechowania    555
        6.15.2.1. Obyczajowe uzasadnienie nieodpłatności zlecenia    555
        6.15.2.2. Praktyczne uzasadnienie nieodpłatności przechowania    556
      6.15.3. Kompetencja do wykonania usługi i swoboda przy jej wykonywaniu    556
        6.15.3.1. Kompetencja dłużnika do wykonania zobowiązania    557
        6.15.3.2. Udział podwykonawców w wykonaniu zobowiązania    557
        6.15.3.3. Swoboda dłużnika przy wykonaniu zobowiązania    557
      6.15.4. Zlecenie a pełnomocnictwo    559
      6.15.5. Problem ryzyka osiągnięcia zamierzonego rezultatu umowy    559
      6.15.6. Szczególne postacie przechowania    560
      6.15.7. Kształtowanie się szczególnego zobowiązania o pośrednictwo handlowe    562
    6.16. Umowa służąca organizacji współdziałania i koncentracji kapitału    563
      6.16.1. Spółka jako owoc poszukiwania ekonomicznej racjonalności    563
      6.16.2. Kontrakt spółki jako ius fraternitatis    564
      6.16.3. Swoboda stron w kształtowaniu treści kontraktu    564
      6.16.4. Granica swobody kształtowania udziałów w zyskach i stratach (lwia spółka)    565
      6.16.5. Prawne skutki zawarcia umowy spółki    565
        6.16.5.1. Skutki między wspólnikami    566
        6.16.5.2. Problem skutku zawarcia umowy spółki względem osób trzecich    566
        6.16.6. Ku spółce jako odrębnemu podmiotowi praw i obowiązków    567
    6.17. Umowy służące ustanowieniu zabezpieczenia wierzytelności    568
      6.17.1. Kontrakt stypulacji jako inspiracja do powstania instytucji poręczenia    568
      6.17.2. Zakres odpowiedzialności poręczyciela    569
      6.17.3. Umowa powierniczego przeniesienia własności (fiducia)    570
      6.17.4. Umowa o ustanowieniu zabezpieczenia na rzeczy dłużnika (pignus)    571
        6.17.4.1. Losy przedmiotu zastawu w wypadku niewykonania zabezpieczonego zobowiązania    571
        6.17.4.2. Problem utrzymania i korzystania z przedmiotu zastawu    572
    6.18. Szczególne ryzyka związane z żeglugą morską a zobowiązania umowne    572
      6.18.1. Pożyczka morska (pecunia traiecticia)    573
      6.18.2. Rozkład ryzyka utraty towaru między właścicielami ładunku a kapitanem statku (lex Rhodia de iactu)    573
    6.19. Specyfika działalności gospodarczej a zobowiązania umowne    574
      6.19.1. Szczególne rozwiązania wzmacniające ochronę kontrahentów przedsiębiorcy    575
      6.19.2. Posługiwanie się przez przedsiębiorców ogólnymi warunkami umów    575
    6.20. Zobowiązania podobne do umownych (quasi ex contractu)    576
      6.20.1. Bezpodstawne wzbogacenie    577
        6.20.1.1. Zasada zwrotu bezpodstawnego wzbogacenia    577
        6.20.1.2. Od zasady zwrotu bezpodstawnego wzbogacenia do przesłanek skargi condictio    578
        6.20.1.3. Systematyzacja i uogólnianie przypadków bezpodstawnego wzbogacenia    578
      6.20.2. Prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia    580
        6.20.2.1. Altruistyczne zachowanie jako źródło zobowiązania    580
        6.20.2.2. Zakres altruistycznych zachowań prowadzących do powstania zobowiązania z tytułu negotiorum gestio    581
        6.20.2.3. Staranność gestora    582
    6.21. Zobowiązania z czynów niedozwolonych (ex delicto / ex maleficio)    583
      6.21.1. Specyfika zobowiązania z tytułu czynu niedozwolonego    583
        6.21.1.1. Czyn niedozwolony (delictum) a przestępstwo (crimen)    584
        6.21.1.2. Czyn niedozwolony (delictum) a zobowiązanie umowne (contractus)    584
        6.21.1.3. Cechy wspólne skarg przysługujących poszkodowanym czynem niedozwolonym    585
      6.21.2. Kradzież (furtum)    586
        6.21.2.1. Zasady odpowiedzialności z tytułu kradzieży wynikające z ustawy XII Tablic    586
        6.21.2.2. Treść pojęcia kradzieży    586
        6.21.2.3. Krąg podmiotów chronionych za pomocą actio furti    587
        6.21.2.4. Krąg podmiotów odpowiedzialnych za kradzież    587
        6.21.2.5. Przypadki „objęcia” cudzej rzeczy traktowane inaczej niż kradzież    588
      6.21.3. Bezprawne wyrządzenie szkody (damnum iniuria datum)    588
        6.21.3.1. Zniszczenie lub uszkodzenie składnika majątku jako przesłanka odpowiedzialności za czyn niedozwolony    588
          6.21.3.1.1. Uszkodzenia lub zniszczenia składników majątku zwalczane przez ustawę XII Tablic    589
          6.21.3.1.2. Uszkodzenia lub zniszczenia składników majątku zwalczane przez lex Aquilia    589
          6.21.3.1.3. Uszkodzenia lub zniszczenia majątku zwalczane w ramach interpretacji inspirowanej przez lex Aquilia    589
        6.21.3.2. Wina akwiliańska    591
        6.21.3.3. Okoliczności wyłączające odpowiedzialność akwiliańską    592
        6.21.3.4. Natura prawna odpowiedzialności akwiliańskiej    593
      6.21.4. Działanie na szkodę wierzyciela (fraus creditorum)    594
      6.21.5. Naruszenie dóbr osobistych (iniuria)    595
        6.21.5.1. Zachowania kwalifikowane jako delikt iniuria    595
        6.21.5.2. Zły zamiar jako przesłanka odpowiedzialności z tytułu iniuria    597
        6.21.5.3. Prawne konsekwencje naruszenia dóbr osobistych    597
  Po przeczytaniu    600
  Rozdział 7. Współczesne wyzwania prawa rzymskiego (Wojciech Dajczak)    603
    7.1. Tradycja prawa rzymskiego a nauka prawa prywatnego na przełomie XX i XXI w    603
    7.2. Tradycja prawa rzymskiego a poszukiwanie ogólnych zasad prawa    605
    7.3. Tradycja prawa rzymskiego a idea unifikacji prawa prywatnego w Europie    606
    7.4. Tradycja prawa rzymskiego a autonomia prawa prywatnego    609
    7.5. Tradycja prawa rzymskiego a wizja interpretacji prawniczej jako jednego z rzeczywistych źródeł prawa    612
  Po przeczytaniu    612
  Słowniczek łaciński (Aleksander Grebieniow)    615
  Wskazówki bibliograficzne    677
  Indeks nazwisk i imion własnych    689
  Indeks rzeczowy    697
  Indeks terminów łacińskich    719
  Spis ilustracji    741
  O Autorach    745
RozwińZwiń
W celu zapewnienia wysokiej jakości świadczonych przez nas usług, nasz portal internetowy wykorzystuje informacje przechowywane w przeglądarce internetowej w formie tzw. „cookies”. Poruszając się po naszej stronie internetowej wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas „cookies”. Informacje o przechowywaniu „cookies”, warunkach ich przechowywania i uzyskiwania dostępu do nich znajdują się w Regulaminie.

Nie pokazuj więcej tego powiadomienia