Gleboznawstwo. Rozdział 2

Geologiczne podstawy gleboznawstwa

1 opinia

Format:

epub, mobi

WYBIERZ RODZAJ DOSTĘPU

9,68  12,90

Format: epub, mobi

9,6812,90

cena zawiera podatek VAT

Rozdział 2 z publikacji pt. "Gleboznawstwo", redakcja naukowa: Andrzej Mocek.
Kompendium wiedzy o glebie opracowane według najnowszych kryteriów stosowanych w Polsce i na świecie.
Nowoczesny, ogólnopolski podręcznik gleboznawstwa. Zaprezentowano w nim wiadomości dotyczące genezy, budowy morfologicznej, właściwości oraz klasyfikacji przyrodniczej i użytkowej gleb. Omówiono nowoczesną metodykę oznaczania najważniejszych parametrów glebowych. Książka jest bogato ilustrowana (m.in. są fotografie najważniejszych typów gleb Polski).
W publikacji przedstawiono nową klasyfikację uziarnienia mineralnych utworów glebowych, opracowaną przez PTG (2009), które nawiązują ściśle do podziałów na frakcje i grupy granulometryczne stosowane powszechnie w literaturze międzynarodowej. Zaprezentowano również nowe zasady klasyfikacji przyrodniczej gleb. Systematyka gleb Polski (SgP 2011) jest oparta na kryteriach najczęściej stosowanych w taksonomiach gleb o zasięgu światowym, zalecanych oraz wykorzystywanych w krajach Unii Europejskiej. Książka jest przeznaczona dla studentów kierunków: rolniczych, przyrodniczych, inżynierii kształtowania środowiska, ochrony środowiska, biologii, geografii, geodezji, architektury krajobrazu w ramach studiów licencjackich, magisterskich i doktoranckich oraz dla pracowników naukowych wyższych uczelni i instytutów badawczych.


WydawcaWydawnictwo Naukowe PWN
ISBN-13978-83-01-18867-2
Język publikacjipolski
Informacja o sprzedawcyRavelo Sp. z o.o.

Ciekawe propozycje

Spis treści

[]. Definicja i funkcje gleby w środowisku (krajobrazie) Andrzej Mocek    1
[].. Definicja    1
[].2. Funkcje gleby    1
  2. Geologiczne podstawy gleboznawstwa Jerzy Weber, Zbigniew Zagórski    3
  2.1. Wprowadzenie    3
  2.2. Miejsce Ziemi we Wszechświecie, jej powstanie i historia    3
  2.3. Budowa Ziemi    9
  2.4. Procesy geologiczne i cykl skalny    10
  2.4.1. Magmatyzm    12
  2.4.2. Metamorfizm    13
  2.4.3. Wietrzenie    15
  2.4.4. Erozja, transport, sedymentacja i diageneza    24
  2.5. Podstawy mineralogii    27
  2.5.1. Systematyka minerałów    28
  2.5.2. Budowa i podział krzemianów    30
  2.5.3. Charakterystyka najważniejszych minerałów skałotwórczych    32
  2.5.4. Minerały ilaste i ich znaczenie    35
  2.6. Skały magmowe    44
  2.6.1. Budowa skał magmowych    44
  2.6.2. Systematyka skał magmowych    45
  2.6.3. Charakterystyka ważniejszych skał magmowych występujących w Polsce    49
  2.7. Skały osadowe    53
  2.7.1. Podział skał osadowych    54
  2.7.2. Charakterystyka ważniejszych skał okruchowych luźnych    55
  2.7.3. Charakterystyka ważniejszych skał okruchowych scementowanych    59
  2.7.4. Charakterystyka ważniejszych skał pochodzenia chemicznego i organicznego    60
  2.8. Skały metamorficzne    64
  2.8.1. Budowa skał metamorficznych    64
  2.8.2. Charakterystyka ważniejszych skał metamorficznych    65
  3. Czynniki i procesy glebotwórcze Renata Bednarek, Stefan Skiba    68
  3.1. Wprowadzenie    68
  3.2. Wpływ poszczególnych czynników glebotwórczych na powstawanie i rozwój gleb    69
  3.2.1. Organizmy żywe    69
  3.2.2. Klimat    72
  3.2.3. Materiały macierzyste (skały macierzyste)    73
  3.2.4. Rzeźba terenu    74
  3.2.5. Warunki wodne    76
  3.2.6. Czas    77
  3.2.7. Działalność człowieka    80
  3.3. Istota procesu glebotwórczego i zjawiska składające się na proces glebotwórczy.    82
  3.4. Elementarne (typologiczne) procesy glebotwórcze    83
  3.4.1. Proces inicjalny    83
  3.4.2. Proces darniowy    85
  3.4.3. Proces brunatnienia    86
  3.4.4. Proces lessiważu    87
  3.4.5. Proces bielicowania    88
  3.4.6. Proces rdzawienia    89
  3.4.7. Proces glejowy    90
  3.4.8. Proces torfienia    91
  3.4.9. Proces murszenia    91
  3.4.10. Proces wertylizacji    92
  3.4.11. Proces ferralityzacji    93
  3.4.12. Proces salinizacji (zasolenia)    94
  3.4.13. Proces sołonizacji    96
  3.4.14. Proces sołodyzacji    97
  4. Morfologia gleb Cezary Kabała    99
  4.1. Wprowadzenie    99
  4.2. Pedon i profil glebowy    99
  4.3. Główne poziomy glebowe (genetyczne)    105
  4.3.1. Miąższość gleby    109
  4.4. Barwa gleby    110
  4.5. Oglejenie gleby    113
  4.5.1. Identyfikacja oglejenia na podstawie barw redukcyjnych    113
  4.5.2. Identyfikacja oglejenia na podstawie barw redukcyjnych i oksydacyjnych    114
  4.6. Struktura gleby    115
  4.6.1. Struktury proste (nieagregatowe)    115
  4.6.2. Struktury agregatowe    116
  4.6.2.1. Struktury sferoidalne    117
  4.6.2.2. Struktury foremnowielościenne (blokowe)    118
  4.6.2.3. Struktury wrzecionowate    118
  4.6.2.4. Struktury dyskoidalne    118
  4.6.2.5. Struktury soczewkowe    119
  4.6.2.6. Stopień ukształtowania i trwałości struktury    119
  4.6.3. Struktury włókniste    120
  4.6.4. Stopnie rozkładu materiałów torfowych    120
  4.6.5. Stopnie rozkładu materiału organicznego w poziomach ektopróchnicznych    121
  4.7. Układ gleby    122
  4.7.1. Układ gleby w stanie suchym    123
  4.7.2. Układ gleby w stanie wilgotnym    123
  4.8. Nagromadzenia i wytrącenia substancji    124
  4.9. Zarys mikromorfologii gleb    127
  5. Właściwości fizyczne gleb Wojciech Owczarzak, Ryszard Dębicki, Andrzej Mocek    131
  5.1. Wprowadzenie    131
  5.2. Gleba jako układ trójfazowy    131
  5.3. Podział właściwości fizycznych gleb    133
  5.4. Podstawowe właściwości fizyczne gleb    133
  5.4.1. Skład granulometryczny gleb (uziarnienie)    133
  5.4.1.1. Frakcje granulometryczne    133
  5.4.1.2. Grupy granulometryczne    135
  5.4.1.3. Zgodność klasyfikacji uziarnienia gleb i utworów mineralnych według PTG (2008 r.) ze standardem USDA    139
  5.4.1.4. Kategorie ciężkości agrotechnicznej gleb według PTG (2008 r.)    143
  5.4.1.5. Interpretacja wyników analizy składu granulometrycznego (uziarnienia)    143
  5.4.1.6. Oznaczanie uziarnienia gleb w badaniach terenowych    147
  5.4.2. Powierzchnia właściwa gleb    149
  5.4.3. Gęstość gleb    152
  5.4.3.1. Gęstość fazy stałej    152
  5.4.3.2. Gęstość objętościowa    154
  5.4.4. Wilgotność gleby    155
  5.4.5. Porowatość gleb    156
  5.4.5.1. Porowatość ogólna    156
  5.4.5.2. Porowatość różnicowa    158
  5.4.6. Plastyczność    159
  5.4.7. Lepkość gleb    160
  5.4.8. Zwięzłość gleb    161
  5.4.9. Zmiany objętościowe gleby    161
  5.4.9.1. Uwagi wstępne    161
  5.4.9.2. Pęcznienie    161
  5.4.9.3. Kurczliwość    163
  5.4.9.4. Procesy mrozowe    163
  5.4.10. Struktura gleb    164
  5.4.10.1. Uwagi wstępne    164
  5.5. Funkcjonalne właściwości fizyczne gleb    165
  5.5.1. Obieg wody w przyrodzie    165
  5.5.1.1. Źródła, rodzaje i postaci wody glebowej    168
  5.5.1.2. Siły wiązania wody w glebie (potencjał wody glebowej)    169
  5.5.1.3. Pojemność wodna gleby (retencja wodna)    172
  5.5.1.4. Ruch wody w glebie    174
  5.5.1.4.1. Infiltracja    174
  5.5.1.4.2. Filtracja    175
  5.5.1.4.3. Podsiąk kapilarny    177
  5.5.1.5. Zapas wody glebowej    178
  5.5.1.6. Gospodarka wodna gleby    180
  5.5.1.6.1. Czynniki kształtujące gospodarkę wodną    180
  5.5.1.6.2. Bilans wodny gleb    183
  5.5.2. Powietrzne i cieplne właściwości gleb    184
  5.5.2.1. Właściwości powietrzne    184
  5.5.2.2. Właściwości cieplne    187
  6. Właściwości chemiczne gleb Sławomir Gonet, Halina Smal, Józef Chojnicki    189
  6.1. Wprowadzenie    189
  6.2. Materia organiczna gleb    189
  6.2.1. Podstawowe definicje, źródła i zawartość materii organicznej w glebach    189
  6.2.2. Substancje humusowe    194
  6.2.3. Funkcje i rola materii organicznej    199
  6.3. Odczyn, kwasowość i właściwości buforowe gleb    201
  6.4. Właściwości sorpcyjne gleb    208
  6.5. Skład chemiczny gleby    216
  6.5.1. Pierwiastki niezbędne do życia roślin    216
  6.5.2. Makroskładniki (azot, fosfor, potas, wapń, magnez, siarka)    217
  6.5.3. Mikroskładniki (żelazo, mangan, cynk, miedź, bor, molibden, kobalt, chlor)    226
  7. Właściwości biologiczne i biochemiczne gleby Jan Kucharski, Wiesław Barabasz, Elżbieta J. Bielińska, Jadwiga Wyszkowska    232
  7.1. Wprowadzenie    232
  7.2. Drobnoustroje glebowe    234
  7.2.1. Wirusy    234
  7.2.2. Bakterie    235
  7.2.3. Grzyby    240
  7.2.4. Glony    242
  7.3. Mezo- i makrofauna    242
  7.4. Mikrobiologiczne przemiany materii organicznej w glebie    248
  7.5. Mikrobiologiczne przemiany azotu glebowego    253
  7.5.1. Wiązanie azotu    253
  7.5.2. Amonifikacja    256
  7.5.3. Immobilizacja    258
  7.5.4. Nitryfikacja    259
  7.5.5. Denitryfikacja    261
  7.6. Mikoryza    262
  7.7. Rola mikroorganizmów w przemianach fosforu, siarki, żelaza i manganu    265
  7.8. Mikroorganizmy i enzymy glebowe jako bioindykatory jakości i zdrowotności gleby    272
  8. Systematyka gleb Polski Jerzy Marcinek, Jolanta Komisarek    281
  8.1. Wprowadzenie    281
  8.2. Założenia do systematyki gleb    282
  8.2.1. Współczesna koncepcja gleby klasyfikowanej    282
  8.2.2. Poziomy i warstwy glebowe wyróżnione w systematyce gleb Polski    283
  8.2.3. Koncepcja indywiduum glebowego w klasyfikacji gleb    284
  8.2.4. Ogólne zasady systematyki gleb Polski    285
  8.3. Materiały, poziomy i właściwości diagnostyczne gleb klasyfikowanych    287
  8.3.1. Materiały glebowe    287
  8.3.1.1. Mineralne diagnostyczne materiały glebowe    288
  8.3.1.2. Organiczne diagnostyczne materiały glebowe    289
  8.3.2. Powierzchniowe poziomy diagnostyczne (epipedony)    291
  8.3.3. Podpowierzchniowe poziomy diagnostyczne (endopedony)    294
  8.3.4. Mineralne warstwy i podłoża w glebach organicznych    297
  8.3.5. Diagnostyczne właściwości gleb    298
  8.4. Klasyfikacja i identyfikacja taksonomicznych jednostek glebowych    302
  8.4.1. Opis wydzielonych jednostek taksonomicznych w systematyce gleb Polski    302
  Fotografie wybranych profili gleb Polski    359
  9. Geografia gleb świata Renata Bednarek, Stefan Skiba    365
  9.1. Wprowadzenie    365
  9.2. Charakterystyka gleb strefowych kuli ziemskiej w ujęciu geograficzno-genetycznym    367
  9.2.1. Gleby pasa polarnego    367
  9.2.1.1. Gleby obszaru arktyczno-antarktycznego    367
  9.2.1.2. Gleby obszaru tundrowego    369
  9.2.2. Gleby pasa umiarkowanie chłodnego    373
  9.2.2.1. Gleby marzłociowej strefy tajgi    373
  9.2.2.2. Gleby bezmarzłociowej strefy tajgi    374
  9.2.2.2.1. Gleby podstrefy tajgi północnej    375
  9.2.2.2.2. Gleby podstrefy tajgi środkowej    375
  9.2.2.2.3. Gleby podstrefy tajgi południowej    377
  9.2.3. Gleby pasa umiarkowanie ciepłego    378
  9.2.3.1. Gleby strefy wilgotnej    378
  9.2.3.2. Gleby strefy przejściowej    380
  9.2.3.3. Gleby strefy suchej    384
  9.2.4. Gleby pasa subtropikalnego    385
  9.2.4.1. Gleby strefy wilgotnej    385
  9.2.4.2. Gleby strefy przejściowej    387
  9.2.4.3. Gleby strefy suchej    389
  9.2.5. Gleby pasa tropikalnego    392
  9.2.5.1. Gleby strefy wilgotnej    392
  9.2.5.2. Gleby strefy przejściowej    394
  9.2.5.3. Gleby strefy suchej    397
  9.3. Charakterystyka ważniejszych gleb śródstrefowych (intrazonalnych) kuli ziemskiej    398
  9.3.1. Takyry    399
  9.3.2. Andosole (gleby wulkaniczne)    399
  9.3.3. Gleby mangrowe (namorzynowe)    401
  9.3.4. Podbieły    402
  9.4. Charakterystyka ważniejszych gleb niestrefowych (azonalnych) kuli ziemskiej    403
  9.4.1. Plaggosole    403
  9.4.2. Heilutu    403
  9.4.3. Terra preta    404
  9.4.4. Gleby chinampa (czinampa)    405
  9.5. Gleby świata w ujęciu amerykańskiej klasyfikacji gleb    405
  9.6. Gleby świata w ujęciu klasyfikacji gleb WRB (World Reference Base for Soil Resources 2007)    408
  9.7. Geografia gleb Polski    411
  9.7.1. Specyficzne cechy pokrywy glebowej Polski    411
  9.7.2. Główne prawidłowości w geograficznym rozmieszczeniu gleb w Polsce    413
  9.7.2.1. Gleby terenów nizinnych i wyżynnych    413
  9.7.2.2. Gleby terenów górskich    418
  9.7.2.2.1. Gleby Sudetów    419
  9.7.2.2.2. Gleby Karpat    419
  10. Podstawy kartografii i klasyfikacji użytkowej gleb Piotr Skłodowski, Bolesław Bieniek, Anna Bielska    430
  10.1. Technika terenowych prac gleboznawczych    432
  10.2. Kartografia gleb siedlisk leśnych    439
  10.3. Klasyfikacja bonitacyjna gleb    441
  10.3.1. Klasyfikacja gruntów ornych    447
  10.3.2. Klasyfikacja gleb użytków zielonych    451
  10.3.3. Klasyfikacja gleb pod lasami    455
  10.3.4. Klasyfikacja gruntów pod wodami    459
  10.3.5. Klasyfikacja nieużytków    459
  10.3.6. Klasyfikacja gruntów zrekultywowanych    460
  10.3.7. Treść map klasyfikacyjnych (glebowo-bonitacyjnych)    462
  10.3.8. Współczynniki przeliczeniowe i wskaźniki bonitacji gleb    465
  10.4. Klasyfikacja glebowo-rolnicza    467
  10.4.1. Kompleksy przydatności rolniczej gruntów ornych    467
  10.4.2. Kompleksy trwałych użytków zielonych    474
  10.4.3. Treść map glebowo-rolniczych    475
  10.4.4. Aneks do mapy glebowo-rolniczej    475
  10.5. Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej    478
  10.5.1. Wycena gleb    480
  10.5.2. Wycena agroklimatu    482
  10.5.3. Wycena rzeźby terenu    482
  10.5.4. Wycena stosunków wodnych    483
  11. Zagrożenia, ochrona i rekultywacja gleb Anna Karczewska, Stanisław Baran, Mirosława Gilewska    485
  11.1. Wprowadzenie    485
  11.2. Główne zagrożenia i mechanizmy degradacji gleb w świetle Strategii Tematycznej Ochrony Gleb Unii Europejskiej    486
  11.2.1. Erozja    486
  11.2.1.1. Erozja wodna    487
  11.2.1.2. Erozja wietrzna    491
  11.2.2. Spadek zawartości materii organicznej w glebach    492
  11.2.3. Zanieczyszczenie gleb (lokalne oraz rozproszone)    493
  11.2.4. Zasklepianie gleb    497
  11.2.5. Zagęszczanie gleb    498
  11.2.6. Utrata bioróżnorodności gleb    500
  11.2.7. Zasolenie gleb    501
  11.2.8. Powodzie i osuwiska ziemi    502
  11.3. Zagrożenie gleb degradacją na świecie    503
  11.4. Zagrożenia i degradacja gleb w Polsce    504
  11.4.1. Wyłączenia gleb z użytkowania    504
  11.4.2. Erozja wodna i wietrzna w Polsce    504
  11.4.3. Degradacja geomechaniczna    506
  11.4.4. Degradacja hydrologiczna    510
  11.4.5. Degradacja chemiczna    513
  11.4.5.1. Zakwaszenie gleb    513
  11.4.5.2. Zanieczyszczenie metalami ciężkimi    514
  11.4.5.3. Podatność magnetyczna gleb jako wskaźnik zanieczyszczenia    520
  11.5. Ochrona gleb    520
  11.5.1. Ochrona gleb w prawodawstwie polskim    521
  11.6. Rekultywacja terenów zdegradowanych    523
  11.6.1. Ogólne założenia rekultywacji    524
  11.6.2. Kierunki zagospodarowania terenów zdegradowanych    524
  11.6.3. Fazy rekultywacji    525
  11.7. Rekultywacja i zagospodarowanie wybranych terenów zdegradowanych geomechanicznie    526
  11.7.1. Zwałowiska górnictwa węgla brunatnego    526
  11.7.2. Hałdy górnictwa węgla kamiennego    530
  11.7.3. Kamieniołomy, piaskownie i żwirownie    532
  11.7.4. Składowiska odpadów poflotacyjnych rud metali    535
  11.8. Wybrane zagadnienia z zakresu rekultywacji (remediacji) gleb zdegradowanych chemicznie    537
  11.8.1. Wapnowanie – metoda rekultywacji gleb zakwaszonych    537
  11.8.2. Wybór strategii remediacji. Metody unieruchamiania i usuwania zanieczyszczeń    538
  11.8.3. Zasady remediacji gleb zanieczyszczonych metalami ciężkimi    538
  11.8.4. Znaczenie i zasady stosowania materii organicznej w rekultywacji    540
  11.8.5. Przykłady metod dekontaminacji gleb    541
  11.8.6. Metody fitoremediacji w rekultywacji gleb    543
  Literatura    547
  Indeks    558
  Mapa: Typy gleb    572
RozwińZwiń
W celu zapewnienia wysokiej jakości świadczonych przez nas usług, nasz portal internetowy wykorzystuje informacje przechowywane w przeglądarce internetowej w formie tzw. „cookies”. Poruszając się po naszej stronie internetowej wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas „cookies”. Informacje o przechowywaniu „cookies”, warunkach ich przechowywania i uzyskiwania dostępu do nich znajdują się w Regulaminie.

Nie pokazuj więcej tego powiadomienia