Mechanizmy ewolucji religii

WYBIERZ RODZAJ DOSTĘPU

 

Dostęp online przez myIBUK

WYBIERZ DŁUGOŚĆ DOSTĘPU

6,15

Wypożycz na 24h i opłać sms-em.
Brak wydruku.

16,50

cena zawiera podatek VAT

ZAPŁAĆ SMS-EM

TA KSIĄŻKA JEST W ABONAMENCIE

Już od 19,90 zł miesięcznie za 5 ebooków!

WYBIERZ SWÓJ ABONAMENT

Jak się rodzą i dlaczego umierają religie? Jak ewoluują? Czy muszą ze sobą walczyć? Czy ich historie dadzą się opisać przez mechanizmy analogiczne, a może nawet homologiczne do ewolucji darwinowskiej?

Szukając odpowiedzi na te pytania, autor konfrontuje typowe dla socjologii podejście do ewolucji, rozumianej jako proces rozwoju, z teoriami przenoszącymi na grunt nauk społecznych teorię darwinowską. Wychodzi z założenia, że adekwatną teorię ewolucji religii można zbudować jedynie na drodze syntezy tych dwóch podejść. Dzięki temu ewolucja religii przestaje być, jak w klasycznym ewolucjonizmie społecznym, jedynie analityczną konstrukcją ogarniającą abstrakcyjnym schematem wszelkie religie ludzkości, ale ujmowana jest jako empiryczny proces, któremu podlegają poszczególne religie, każda na swój unikalny sposób. Jest to proces uwarunkowany choć niezdeterminowany jednoznacznie przez określone czynniki społeczne, które działają wprawdzie jako potężne siły selekcji, ale siły wyłącznie negatywne, niezdolne określić treści religii. Religie, przy pomocy rozmaitych mechanizmów opierają się tym siłom. Rezultat działania procesów ewolucyjnych jest jednak nieprzewidywalny i nie gwarantuje żadnej religii nieśmiertelności.


Liczba stron320
WydawcaWydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza
ISBN-13978-83-232-2579-9
Numer wydania1
Język publikacjipolski
Informacja o sprzedawcyePWN sp. z o.o.

INNE EBOOKI AUTORA

Ciekawe propozycje

Spis treści

  wstęp     11
  
  Część pierwsza. Komponenty syntezy     1
  
  Rozdział 1. Socjokulturowe teorie ewolucji religii     19
  
  1.1. Identyfi kacja przedmiotu ewolucji     22
  1.1.1. Ewoluujące abstrakcje     22
  1.1.1.1. Duch świata     22
  1.1.1.2. Ludzkość     23
  1.1.1.3. Kultura     24
  1.1.1.4. Społeczeństwo     25
  1.1.1.5. Instytucje społeczne     26
  1.1.1.6. Religie jako fi rmy     27
  1.1.2. Ograniczenia holizmu     30
  1.1.2.1. Religia jako podstruktura     30
  1.1.2.2. Religia jako podsystem     32
  1.2. Mechanizmy ewolucji     37
  1.2.1. Nurt materialistyczny     38
  1.2.2. Nurt idealistyczny     42
  1.2.3. Determinizm technologiczny     45
  1.2.4. Determinizm płciowy     46
  1.2.5. Podejście syntetyczne     47
  1.2.6. Majsterkowanie, czyli pochwała eklektyzmu     48
  1.3. Przebieg ewolucji     50
  1.3.1. Stadia     50
  1.3.2. Trendy     53
  1.3.2.1. Racjonalizacja     53
  1.3.2.2. Wzrost złożoności     55
  1.3.2.3. Pogodzenie ze światem     56
  1.3.2.4. Tendencja do monoteizmu     57
  1.3.3. Krytyka     59
  1.4. Podsumowanie     60
  
  Rozdział 2. Teorie ewolucji religii inspirowane biologią     63
  
  2.1. Darwinizm a świat społeczny     63
  2.2. Religia jako pula informacji     67
  2.2.1. Teoria transmisji kulturowej     68
  2.2.2. Memetyka     72
  2.2.2.1. „Mem jako gen”     73
  2.2.2.2. „Mem jako wirus”     75
  2.2.2.3. Memetyka religii     76
  2.2.2.4. Memetyka w socjologii – Walter G. Runciman     78
  2.3. Religie jako organizmy     81
  2.3.1. Teoria Herberta Spencera     81
  2.3.1.1. Teoria przedmiotu ewolucji     82
  2.3.1.2. Przebieg i mechanizmy ewolucji     88
  2.3.1.3. Ewolucja religii     91
  2.3.1.4. Krytyka     94
  2.3.2. Ekologia organizacji     96
  2.3.2.1. Populacje i organizacje     96
  2.3.2.2. Inercja     98
  2.3.2.3. Nisza     99
  2.3.2.4. Krytyka     101
  2.4. Religie jako gatunki     102
  2.5. Uzasadnienie stosowania darwinizmu w socjologii     107
  2.5.1. Izomorfizm systemowy     108
  2.5.2. Izomorfizm informacyjny     110
  2.5.2.1. Poziom genu     114
  2.5.2.2. Poziom gatunku     120
  2.5.3. Religia jako jednostka darwinowska     121
  2.6. Wnioski     126
  
  Część druga. Syntetyczna teoria ewolucji religii     129
  
  Rozdział 3. Religia jako przedmiot ewolucji     131
  
  3.1. Problem definicji religii     131
  3.2. Religia jako system     134
  3.2.1. Potrzeba religii     135
  3.2.2. Potrzeby religijne     137
  3.2.3. Funkcje religijne     143
  3.2.4. Struktura     144
  3.2.5. Potrzeby organizacji religijnych     147
  3.3. Religia jako system izolowany     150
  3.3.1. System idei religijnych     153
  3.3.2. Mechanizmy izolacyjne     158
  3.4. Religia w środowisku społecznym     161
  3.4.1. Podsystem, system a ekosystem     161
  3.4.2. Środowisko religii – inne elementy ekosystemu     166
  3.4.3. Nisza     169
  3.4.4. Konkurenci     174
  3.5. Synteza     176
  
  Rozdział 4. Mechanizmy wytwarzające różnorodność     178
  
  4.1. Na poziomie idei     178
  4.1.1. Transmisja idei religijnych     178
  4.1.2. Transfer poziomy     183
  4.1.3. Doświadczenie religijne i autorytety charyzmatyczne     185
  4.1.4. Zmiany i innowacje     188
  4.1.4.1. Zmiany w trakcie transmisji     191
  4.1.4.2. Zmiany w trakcie translacji     196
  4.1.4.3. Zmiany w trakcie interpretacji     198
  4.1.4.4. Główne czynniki zmian     200
  4.1.5. Dryf, czyli czynniki losowe     201
  4.2. Reprodukcja organizacji religijnej     203
  4.3. Powstawanie religii     207
  4.3.1. Powstawanie nowej religii w wyniku podziału symetrycznego     209
  4.3.2. Powstawanie nowej religii w wyniku podziału niesymetrycznego     211
  4.3.3. Powstawanie nowej religii w wyniku rozdziału     212
  4.3.4. Powstawanie nowej religii w wyniku herezji     213
  4.3.5. Powstawanie nowej religii w wyniku innowacji     214
  4.3.6. Powstawanie nowej religii w wyniku synkretyzmu     214
  
  Rozdział 5. Mechanizmy selekcji     217
  
  5.1. Interesy i idee jako czynniki ewolucji     217
  5.1.1. Interesy jako czynniki ewolucji     220
  5.1.2. Próba syntezy Maxa Schelera     225
  5.1.3. Idee jako czynniki ewolucji     228
  5.2. Preferencje religijne     230
  5.2.1. Potrzeby więzi     232
  5.2.2. Potrzeby mocy     234
  5.2.3. Potrzeby wiedzy     235
  5.2.4. Społeczne uwarunkowania potrzeb religijnych     237
  5.3. Dobór     243
  5.3.1. Dobór działający na systemy religijne     243
  5.3.2. Dobór działający na idee religijne a adaptacja     249
  5.3.2.1. Adaptacje do sił politycznych     252
  5.3.2.2. Adaptacje do sił ekonomicznych     253
  5.3.2.3. Adaptacje do sił reprodukcyjnych     254
  5.3.2.4. Adaptacje do potrzeb religijnych     254
  5.4. Spór, konkurencja i rywalizacja     255
  5.4.1. Spór wewnątrzreligijny     256
  5.4.2. Konflikt międzyreligijny     258
  5.5. Śmierć religii     262
  
  Rozdział 6. Mechanizmy zapobiegające zmianom     268
  
  6.1. Dobór eklezjastyczny     269
  6.2. Akomodacja     272
  6.3. Ograniczenia rozwojowe     275
  6.4. Podążanie za niszą     277
  6.5. Asymilacja     278
  
  Zakończenie     280
  Literatura     295
  Indeks     311
  How Religions Evolve. Summary     317
RozwińZwiń
W celu zapewnienia wysokiej jakości świadczonych przez nas usług, nasz portal internetowy wykorzystuje informacje przechowywane w przeglądarce internetowej w formie tzw. „cookies”. Poruszając się po naszej stronie internetowej wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas „cookies”. Informacje o przechowywaniu „cookies”, warunkach ich przechowywania i uzyskiwania dostępu do nich znajdują się w Regulaminie.

Nie pokazuj więcej tego powiadomienia